'Niet over één nacht ijs'. Cultureel nationalisme in discoursen over Nederlandse Noordpoolreizen, 1871-1884.

Keywords

Loading...
Thumbnail Image

Issue Date

2018-06-15

Language

nl

Document type

Journal Title

Journal ISSN

Volume Title

Publisher

Title

ISSN

Volume

Issue

Startpage

Endpage

DOI

Abstract

De vondst van Het Behouden Huys van Willem Barentsz door een Noorse walvisvaarder leidde in Nederland tot discussie over de vraag over Nederland zou moeten deelnemen aan het internationale Noordpoolonderzoek, dat enerzijds gekenmerkt werd door concurrentie en wedijveren, maar waar in toenemende mate aandacht kwam voor internationale wetenschappelijke samenwerking. Groeiende onvrede over de passieve houding van het Nederlands Aardrijkundig Genootschap, dat dergelijke ondernemingen als overheidstaak zag (die het op haar beurt juist als een taak voor particulier initiatief beschouwde), leidde tot de oprichting van een particulier comité voor ijszeevaart. Bij aanvang droeg dit comité een zeer nationalistisch verhaal uit, waarin de poolreizen en te meerder eer en glorie van natie werden georganiseerd, maar een dergelijke houding sloeg niet aan bij het publiek, waarvan het van financiële steun afhankelijk was. De aandacht werd meer en meer verlegd naar wetenschappelijke resultaten. Tegelijkertijd was een internationaal samenwerkingsproject puur gericht op wetenschappelijke resultaten, georganiseerd door het KNMI, ook niet vrij van nationalistische retoriek en werd uiteindelijk júist een nationaal gedragen onderneming. Ook in internationale coöperatie blijkt wetenschapsbeoefening nooit vrij van nationale belangen. Door persoonlijke vetes, gebrek aan interesse, financiële steun en overheidsinzet en de weigering om de economische waarde van de ondernemingen te onderkennen, ging de ijszeevaartbeweging in Nederland weer ten onder.

Description

Citation

Faculty

Faculteit der Letteren