Nieuw Realisme in de SP. Socialistische integratiekritiek en populisme van 1983 tot Fortuyn.

Abstract

Tot de vroege jaren 2000 stond Nederland in binnen- en buitenland bekend als het schoolvoorbeeld van een geslaagde multiculturele samenleving. Het onverwachte en snelle succes van Pim Fortuyn veranderde dit perspectief. De filosofe Baukje Prins analyseerde, in navolging van Fortuyns succes, een discoursomslag. De Nederlandse bevolking was vrij snel overgegaan van een denkwereld waarin integratiekritiek als racistisch werd beschouwd naar een visie waarin dergelijke kritiek juist als open en eerlijk werd ervaren. Prins haar beschrijving van het ‘Nieuw Realistisch discours’ is echter vooral gericht op rechts-populisme, waarmee voorbij wordt gegaan aan de grote integratiekritiek van de Socialistische Partij in de jaren 1980 en 1990. Deze analyse van het vroege ‘Nieuw Realisme’ in de SP nuanceert de nadruk op rechts-populisme in contemporaine discoursanalyses en biedt inzicht in de ontwikkeling van de SP van populistische protest- tot parlementspartij. Zij verklaart ook de lastige omgang van de SP met integratievraagstukken in recente jaren.