Anticonceptiemiddelen: instrumenten voor vrouwenemancipatie of bedreiging daarvan? Een analyse van de diversiteit aan visies binnen de vroege Nederlandse vrouwenbeweging ten aanzien van anticonceptiemiddelen (1881-1940).

Abstract

Deze scriptie biedt een analyse van de diversiteit aan visies binnen de vroege Nederlandse vrouwenbeweging ten aanzien van anticonceptiemiddelen in de periode 1881-1940. Hierbij is onderzocht welke argumenten binnen dit debat werden aangedragen en welke contextuele factoren bijdroegen aan deze verdeeldheid. Feministen waren enerzijds van mening dat anticonceptiemiddelen essentieel waren voor de emancipatie van vrouwen, door hen te verlossen van de zogeheten ‘baringsdwang’, waardoor onder meer hun gezondheid en geestelijke en economische ontplooiing zou worden bevorderd. Anderzijds meenden grote delen van de vrouwenbeweging juist dat anticonceptiemiddelen de belangen van vrouwen louter schaadden. Anticonceptiemiddelen vormden in hun optiek bijvoorbeeld een bedreiging voor de vrouwelijke gezondheid, en zouden bovendien abortussen en prostitutie in de hand werken. Bovenal zouden anticonceptiemiddelen bijdragen aan een verdere onderwerping van vrouwen aan de mannelijke geslachtsdrift. Kortom, anticonceptiemiddelen werden gelijktijdig beschouwd als zowel een essentieel instrument voor vrouwenemancipatie als juist een bedreiging daarvan.